Meteen een illustratie van wat Hamed Abdel-Samad schreef

.

Niet altijd natuurlijk, maar soms word je in De Standaard op je wenken bediend.
Ik vertaalde nog maar net die tekst van Hamed Abdel-Samad uit Die Welt ...en hij wordt keurig geïllustreerd door een "Opinie", in DS vandaag op p.25, van onze medeburger Hüseyin Aydinli.
Het spreekt dat ook ik graag eens aan positieve discriminatie wil doen, en daarom zal ik zijn tekst niet echt uitbenen, en er een heel blog aan wijden (dat zou niet eerlijk zijn), maar wil ik volstaan met het kleurig accentueren van enkele van zijn woorden. Ook de auteur kan die dan rustig voor zichzelf nog eens bekijken.
Beter nog kan Aydinli (en natuurlijk ook de Slimste Marketeer zelf, als die de tijd kan vrijmaken) eerst de tekst van Abdel-Samad er even op naslaan. Normaal gesproken moeten zij beiden dan tot het inzicht komen dat de onderstaande "opinie" volkomen ongeloofwaardig en geveinsd en vals is, of tenminste dat zij ...zo kunnen overkomen, als ik even het houten vocabulaire van de Marketeer mag lenen.
Het is daarbij ook niet noodzakelijk dat zij de volledige tekst van Hamed Abdel-Samad lezen, de eerste helft volstaat.

DS woensdag 27 januari 2010

Halt aan de media-islam

Terwijl de discussie over het 'schijnhuwelijk' van Ali en Safiya woedt, worden er ook kritische vragen gesteld over het programma van Annemie Struyf zelf. 'Hang “in godsnaam, eens een genuanceerd beeld op', 

schrijft HÜSEYIN AYDINLI.

Meer dan 1 miljoen mensen keken maandag naar de nieuwe reportagereeks van journaliste Annemie Struyf op Eén. In de eerste aflevering volgde ze een tot moslima bekeerde jonge vrouw. De reportage was zonder meer goed gemaakt en trachtte een portret te schetsen van de moslima en de uitdagingen waarmee ze te maken kreeg. Toch bleef In Godsnaam willens nillens hangen in het clichébeeld rond moslims dat nu al jarenlang de media domineert: conservatief en met weinig vrijheid voor de vrouw. Daarom zal het merendeel van de 1,05 miljoen kijkers bevestigd worden in zijn vooroordelen over de islam. Dus waarom klopt Annemie Struyf zich op de borst voor weeral een 'dappere' reportage over deze godsdienst?

Laten we één ding duidelijk stellen: onze kritiek is geen waardeoordeel over het conservatisme dat in de reportage wordt getoond. Dit is inderdaad een bestaande stroming in de maatschappij en in de godsdienst. Wat moeilijker te vatten blijkt, is waarom louter deze strekking naar boven komt telkens de islam in beeld gebracht wordt. En dat terwijl er onder moslims zoveel variatie is. Een variatie die nauwelijks het scherm haalt en daarom hardnekkige mythes die leven bij de Vlaming niet kan doorprikken.

Politicoloog Sami Zemni sprak op dat vlak al over een het verschil tussen een islam met vele gezichten, zoals die in ons land alle dagen wordt beleden, en een 'media-islam'. In Godsnaam was een uitgelezen kans om die eerste interpretatie uit te spitten en zo een werkelijk vernieuwend en inzichtelijk programma te maken. Helaas kozen de makers weer eens voor de gemakkelijke weg. Net zoals dat bij eerdere reportagereeksen als De weg naar Mekka al het geval was.

Een bijkomend, en zo mogelijk nog groter probleem, is dat Annemie Struyf er prat op gaat dat ze een grensverleggend, moedig programma heeft gemaakt. Het is onmogelijk om daar geen denigrerende ondertoon in te bespeuren. 'Wij durven het verhaal van deze jonge moslima tenminste te vertellen,' suggereert de journaliste. Alsof er in Vlaanderen geen taboeloos gesprek mogelijk is over de islam. Alleen al op de opiniepagina's van De Standaard verschenen het voorbije jaar tientallen ongezouten meningen over de islam. Over het ganse Vlaamse medialandschap verspreid zijn dit er honderden. Alleen blijkt uit die opinies dat vooral de luid roepende en hard schoppende opiniemakers aan bod komen. Meer genuanceerde meningen zijn zeldzamer.

In Godsnaam sluit, kortom, naadloos aan bij een jammerlijke traditie die de negatieve en conservatieve beeldvorming rond moslims in stand houdt. Dit straalt onterecht af op honderdduizenden moslims in ons land, die zo eens te meer in een clichéhokje geduwd worden. Annemie Struyf en haar reportageteam hadden een eerste aanzet kunnen geven om dat heersende beeld recht te trekken en te nuanceren. Die kans werd - niet voor het eerst - hopeloos gemist.

Maar zijn die vertekeningen sowieso niet schering en inslag in de hedendaagse media? En moeten we ons er nu eenmaal bij neerleggen dat kranten en tv schrijven en tonen wat het publiek van hen verwacht? Nee, in dat defaitistisch denken willen we niet meegaan. Dat kunnen we ons niet veroorloven bij etnisch-culturele minderheden. Zij staan nu al te vaak in de hoek waar de klappen vallen. Lees de armoedecijfers er maar eens op na. Bekijk de werkloosheidsstatistieken eens. Werp eens een blik op de schoolprestaties. Als de media dan ook nog eens keer op keer minderheden (in dit geval moslims) stigmatiseren met voortdurende stereotiepe veralgemeningen, is dat nefast voor het zelfbeeld van een generatie die nu al van alle kanten een identiteitscrisis wordt aangepraat.

Daarom zouden de media zich minder moeten laten verleiden tot eenzijdige berichtgeving, die makkelijk verteert en daarom een grotere kans op goede kijkcijfers geeft. Moslims moeten niet in de marge opgevoerd worden, maar verdienen een mainstreambenadering. Focus bijvoorbeeld niet op verschillen of een clash tussen culturen, maar op gelijkenissen. Enkel zo kunnen we voorkomen dat het islamdebat telkens weer oplaait wanneer een nieuwe reportage of opinie over het onderwerp verschijnt. Daar ligt de ware uitdaging voor de journalistiek. Voortdurend op dezelfde nagel hameren en dan zeggen dat er geen debat mogelijks is, dat is immers gemakkelijk. Een correct beeld geven van de honderdduizenden moslims die een weg zoeken tussen de vele richtsnoeren in het leven (waarvan de islam er één is), dat vergt moed.

HÜSEYIN AYDINLI
Wie? Voorzitter Minderhedenforum. Wat? Struyfs programma bevestigt weer eens de clichés. Waarom? Alleen de conservatieve islam wordt getoond

Islam in Europe, by Timothy Garton Ash

.

The New York Review of Books
Volume 53, Number 15 • October 5, 2006

Islam in Europe

By Timothy Garton Ash

Murder in Amsterdam: The Death of Theo Van Gogh and the Limits of Tolerance
by Ian Buruma
Penguin, 278 pp., $24.95

The Caged Virgin: An Emancipation Proclamation for Women and Islam
by Ayaan Hirsi Ali
Free Press, 187 pp., $19.95

1.
Earlier this year, I visited the famous basilica of Saint-Denis, on the outskirts of Paris. I admired the magnificent tombs and funerary monuments of the kings and queens of France, including that of Charles Martel ("the hammer"), whose victory over the invading Muslim armies near Poitiers in 732 AD is traditionally held to have halted the Islamization of Europe.[1] Stepping out of the basilica, I walked a hundred yards across the Place Victor Hugo to the main commercial street, which was thronged with local shoppers of Arab and African origin, including many women wearing the hijab. I caught myself thinking: So the Muslims have won the Battle of Poitiers after all! Won it not by force of arms, but by peaceful immigration and fertility.
Just down the road from the basilica of the kings, in the discreet backyard offices of the Tawhid association, I met Abdelaziz Eljaouhari, the son of Berber Moroccan immigrants and an eloquent Muslim political activist. He talked with fluent passion, in perfect French, about the misery of the impoverished housing projects around Paris—which, as we spoke, were again wracked by protests—and the chronic social discrimination against immigrants and their descendants. France's so-called "Republican model," he said furiously, means in practice "I speak French, am called Jean-Daniel, and have blue eyes and blond hair." If you are called Abdelaziz, have a darker skin, and are Muslim to boot, the French Republic does not practice what it preaches. "What égalité is there for us?" he asked. "What liberté? What fraternité?" And then he delivered his personal message to Nicolas Sarkozy, the hard-line interior minister and leading right-wing candidate to succeed Jacques Chirac as French president, in words that I will never forget. "Moi," said Abdelaziz Eljaouhari, in a ringing voice, "Moi, je suis la France!"
And, he might have added, l'Europe. For the profound alienation of many Muslims—especially the second and third generations of immigrant families, young men and women themselves born in Europe—is one of the most vexing problems facing the continent today. If things continue to go as badly as they are at the moment, this alienation, and the way it both feeds and is fed by the resentments of mainly white, Christian or post-Christian Europeans, could tear apart the civic fabric of Europe's most established democracies. It has already catalyzed the rise of populist anti-immigrant parties, and contributed very directly to the terrorist attacks on the United States on September 11, 2001 (hijackers such as Mohamed Atta were radicalized during their time in Europe), the Madrid bombings of March 11, 2004, the murder of the Dutch filmmaker Theo van Gogh on November 2, 2004, the London bombings of July 7, 2005, and the planned attempt to blow up several passenger planes flying from Britain to the US, foiled by the British authorities on August 10, 2006.
Europe's difficulties with its Muslims are also the subject of hysterical oversimplification, especially in the United States, where stereotypes of a spineless, anti-American, anti-Semitic "Eurabia," increasingly in thrall to Arab/Islamic domination, seem to be gaining strength.[2] As an inhabitant of Eurabia, I must insist on a few elementary distinctions. For a start, are we talking about Islam, Muslims, Islamists, Arabs, immigrants, darker-skinned people, or terrorists? These are seven different things.
Where I live—in Oxford, Eurabia—I come into contact with British Muslims almost every day. Their family origins lie in Pakistan, India, or Bangladesh. They are more peaceful, law-abiding, and industrious British citizens than many a true-born native Englishman of my acquaintance. As the authors of an excellent new study of Islam in France point out, most French Muslims are relatively well integrated into French society.[3] Much of the discrimination Abdelaziz Eljaouhari complains about, which exists in different forms and degrees in most European countries, applies equally to non-Muslims of immigrant origin. It is, so to speak, indiscriminate discrimination against people with darker skins and foreign names or accents; plain, old-fashioned racism or xenophobia, rather than the more specific prejudice that is now tagged Islamophobia.
cross the continent of Europe, there are a number of very different, albeit overlapping, issues concerning Islam. The Russian Federation has more than 14 million people—at least 10 percent of its rapidly shrinking population—who may plausibly be identified as Muslim, but most Europeans don't consider them as part of Europe's problem.[4] In the case of Turkey, by contrast, a country of nearly 70 million Muslims living in a secular state, Europeans hotly debate whether such a large, mainly Muslim country, which has not been considered part of Europe in most traditional cultural, historical, and geographical definitions, should become a member of the European Union. In the Balkans, there are centuries-old communities of European Muslims, more than seven million in all, including one largely Muslim country, Albania, another entity, Kosovo, which will sooner or later be a state with a Muslim majority, and Bosnia, a fragile state with a Muslim plurality, as well as significant minorities in Macedonia, Bulgaria, Serbia, and Montenegro.
These Balkan Muslims are old Europeans and not immigrants to Europe. However, like the Turks, they do form part of the Muslim immigrant minorities in west European countries such as Germany, France, and Holland. Within a decade, most Balkan Muslims will probably be citizens of the European Union, either because their own states have joined the EU or because they have acquired citizenship in another EU member state. The shameful feebleness of western Europe's response to Serbian and, to a lesser degree, Croatian persecution of Bosnian Muslims in the 1990s has fed into a broader sense of Muslim victimhood in Europe. That west Europeans (and the US) intervened militarily in Kosovo to prevent an attempted genocide of Muslim Albanians by Christian Serbs is less often remembered.
When people talk loosely about "Europe's Muslim problem," what they are usually thinking of is the more than 15 million Muslims from families of immigrant origin who now live in the west, north, and south European member states of the EU, as well as in Switzerland and Norway. (The numbers in the new central and east European EU member states, such as Poland, are tiny.) Although counting is complicated by the fact that the French Republic, being in theory blind to color, religion, and ethnic origins, does not keep realistic statistics, there are probably somewhere around five million Muslims in France—upward of 8 percent of the total population. There are perhaps four million—mainly Turks—in Germany, and nearly 1 million, more than 5 percent of the total population, in Holland.
Most of them live in cities, and generally in particular areas of cities, such as the administrative region around Saint-Denis, which contains some of the most notorious housing projects on the outskirts of Paris. An estimated one out of every four residents of Marseilles is Muslim. In his fascinating new book, Murder in Amsterdam, Ian Buruma cites an official statistic that in 1999 some 45 percent of the population of Amsterdam was of foreign origin, a figure projected to rise to 52 percent by 2015, with the majority of those people being Muslim. And Muslim immigrants generally have higher birth rates than the "native" European population. According to one estimate, more than 15 percent of the French population between sixteen and twenty-five years old is Muslim.[5]
So with further immigration, high relative birth rates, and the prospect of EU enlargement to the Balkans and perhaps Turkey, more and more citizens of the EU are going to be Muslim. In some urban neighborhoods of Britain, France, Germany, Italy, Spain, and Holland they will make up anywhere between 20 and 90 percent of the population. Most of them will be young; far too many will be poor, ill-educated, underemployed, alienated—feeling at home neither in the place they live nor in the lands from which their parents came—and tempted by drugs, crime, or political and religious extremism.
If we, the—for want of a better word—traditional Europeans, manage to reverse the current trend, and enable people like Abdelaziz and his children to feel at home as new Muslim Europeans, they could be a source of cultural enrichment and economic dynamism, helping to compensate for the downward drag of Europe's rapidly aging population. If we fail, we shall face many more explosions.
2.
Ian Buruma—half-Dutch, half-British, and wholly cosmopolitan—has had the excellent idea of returning to his native Holland to explore the causes and implications of the murder on November 2, 2004, of Theo van Gogh, a filmmaker and provocative critic of Muslim culture, by a twenty-six-year-old Moroccan Dutchman named Mohammed Bouyeri. Arriving on a bicycle, Bouyeri shot van Gogh several times on a public street, then pulled out a machete and cut his throat—"as though slashing a tire," according to one witness. He used another knife to pin to van Gogh's chest a long, rambling note, calling for a holy war against all unbelievers and the deaths of a number of people he abhorred, starting with the Somali-born Dutch politician Ayaan Hirsi Ali, to whom the note was addressed. Van Gogh and Ms. Ali had together made the short film Submission, which dramatizes the oppression of women in some Muslim families by projecting quotations from the Koran onto the half-naked bodies of young women, as they intone personal stories of abuse. Bouyeri's murder note concluded:
I know for sure that you, Oh America, will go down
I know for sure that you, Oh Europe, will go down
I know for sure that you, Oh Netherlands, will go down
I know for sure that you, Oh Hirsi Ali, will go down
I know for sure that you, Oh unbelieving fundamentalist, will go down
One question that preoccupies Buruma in Murder in Amsterdam, a characteristically vivid and astute combination of essay and reportage, is: Whatever happened to the tolerant, civilized country that I remember from my childhood? (He left Holland in 1975, at the age of twenty-three.) What's become of the land of Spinoza and Johan Huizinga, who claimed in an essay of 1934 that if the Dutch ever became extremist, theirs would be a moderate extremism? Van Gogh's murder was, Buruma writes, "the end of a sweet dream of tolerance and light in the most progressive little enclave of Europe." Yet part of his answer seems to be that the reality always differed from the myth of Dutch tolerance—if one looks, for example, at wartime and postwar attitudes toward the Jews. And he quotes a remarkable statement by Frits Bolkestein, a leading Dutch politician and former European commissioner: "One must never underestimate the degree of hatred that Dutch people feel for Moroccan and Turkish immigrants." Not "Muslims," note, but immigrants from particular places.
Now Buruma revisits the verdant suburbs of his childhood (the words "verdant" and "leafy" recur), talking to intellectuals and those he ironically calls Friends of Theo, hearing their accounts of how the Dutch model of multiculturalism, with separate "pillars" for each culture, broke down. Too many immigrants were allowed in too fast, and they were not sufficiently integrated into Dutch society, linguistically, culturally, or socially. The parents were brought to Holland to work as what the Germans call Gastarbeiter, guest workers, but their children are mainly left unemployed.
As for Dutch attitudes toward Islam, Buruma suggests that people like the anti-immigrant populist politician Pim Fortuyn were so angry with the Muslim reintroduction of religion into public discourse because they had just "painfully wrested themselves free from the strictures of their own religions," meaning Catholic or Protestant Christianity. Not to mention Muslim attitudes toward homosexuals—Fortuyn was gay—and women. Questioned about his hostility to Islam, Fortuyn said "I have no desire to have to go through the emancipation of women and homosexuals all over again." Like van Gogh, Fortuyn was also murdered, Dutch-style, by a man arriving on a bicycle, though his assassin was not a Muslim. Van Gogh was fascinated by Fortuyn; in fact, Buruma writes, the filmmaker was making a "Hitchcockian thriller" about Fortuyn's assassination when he was himself killed by Bouyeri.
he responses of people like Fortuyn and van Gogh are the more accessible part of this story for us non-Muslim Europeans, or more generally Westerners. What we really need to understand is the other part: the experience of the Muslim immigrants and their descendants. Was the killer Mohammed Bouyeri a lone madman or the symptom of a larger malaise? The answer is not reassuring. Bouyeri comes from what I call the Inbetween People: those who feel at home neither in the European countries where they live nor in the countries from which their parents came. They inhabit "dish cities," connected to the lands of their parents' birth by satellite dishes bringing in Moroccan or Turkish television channels, by the Internet, and by mobile phones. Unlike most Muslim immigrants to the US, many of them physically go "home" every summer, to Morocco, Algeria, Turkey, or other countries in Europe's near abroad, sometimes for months at a time. In their European homes, the second generation often speaks the local language—Dutch, French, English—with their brothers or sisters and the native language—Berber, Arabic, Turkish—with their parents: "50–50," as one Berber-Moroccan Dutchman tells Buruma. Buruma asks which soccer team this man would support. Morocco! Which passport would he rather have? Dutch!
Almost all the young people I met in the riot-prone housing projects around Paris told similar stories of a life between: of idyllic summers spent at their grandparents' farms in Algeria and Tunisia; of divided loyalties, crystallized by the question "Which soccer team do you support?" "Algeria!" those of Algerian descent told me—and a 2001 match between Algeria and France famously degenerated into a nasty riot. But when the Algerian-French Zinedine Zidane led the French team in the World Cup, they supported France.[6] "In Morocco I'm an émigré, in France, I'm an immigré," said Abdelaziz Eljaouhari.
Culturally, they are split personalities. And the disorientation is not just cultural. Buruma meets a psychiatrist specializing in the mental problems of immigrants. Apparently women, and the first generation of immigrant men, tend to suffer from depression; second-generation men, from schizophrenia. According to his research, a second-generation Moroccan male is ten times more likely to be schizophrenic than a native Dutchman from a similar economic background.
Mohammed Bouyeri was one of those second-generation Berber-Moroccan Dutchmen, torn this way and that. He attended a Dutch high school named after the painter Piet Mondrian, spoke Dutch, drank alcohol, smoked dope, had an affair with a half-Dutch, half-Tunisian girl. He was attracted to Western girls, but furious when his sister found a boyfriend, Abdu. Sex before marriage was fine for himself, but not for her. The traditionally all-important family honor was thought to be irreparably stained in the eyes of his Moroccan Muslim community by a daughter or sister having sex before marriage. Bouyeri attacked Abdu with a knife and went to jail for a spell. His mother died of breast cancer. Mohammed turned his back on what he now increasingly saw as decadent European ways. He grew a beard, took to wearing a Moroccan djellaba and prayer hat, and came under the influence of a radical Takfiri preacher from Syria. He posted Islamist tracts on the Web and watched videos of foreign infidels in the Middle East having their throats cut by holy warriors. According to a Dutch source cited by Buruma, Bouyeri's friend Nouredine passed his wedding night with his bride on a mattress in the future assassin's apartment, watching infidels being slaughtered.
On November 1, 2004, Mohammed Bouyeri spent a quiet evening with friends. They went out for a stroll, listening to Koranic prayers through headphones attached to digital music players. Mohammed remarked how beautiful the night sky looked. Next morning he rose at 5:30 AM, prayed to Allah, and then bicycled off to butcher van Gogh. He apparently intended to get killed himself in the ensuing gunfight with police.
Bouyeri's story has striking similarities with those of some of the London and Madrid bombers, and members of the Hamburg cell of al-Qaeda who were central to the September 11, 2001, attacks on New York. There's the same initial embrace and then angry rejection of modern European secular culture, whether in its Dutch, German, Spanish, or British variant, with its common temptations of sexual license, drugs, drink, and racy entertainment; the pain of being torn between two home countries, neither of which is fully home; the influence of a radical imam, and of Islamist material from the Internet, audiotapes, or videocassettes and DVDs; a sense of global Muslim victimhood, exacerbated by horror stories from Bosnia, Chechnya, Palestine, Afghanistan, and Iraq; the groupthink of a small circle of friends, stiffening one's resolve; and the tranquil confidence with which many of these young men seem to have approached martyrdom. Such suicide killers are obviously not representative of the great majority of Muslims living peacefully in Europe; but they are, without question, extreme and exceptional symptoms of a much broader alienation of the children of Muslim immigrants to Europe. Their sickness of mind and heart reveals, in an extreme form, the pathology of the Inbetween People.
3.
Buruma devotes a chapter to Ayaan Hirsi Ali and Submission, the film she made with Theo van Gogh showing the mistreatment of Muslim women. Ali's own story has been told in countless profiles and interviews. In fact, she is irresistible copy for journalists, being a tall, strikingly beautiful, exotic, brave, outspoken woman with a remarkable life story, now living under permanent threat of being slaughtered like van Gogh. Among the many awards listed on the back cover of her new book of essays, The Caged Virgin, next to the Moral Courage Award, the International Network of Liberal Women Freedom Prize, Dutchman [sic] of the Year 2004, the Coq d'Honneur 2004, and the Danish Freedom Prize, isGlamour magazine's Hero of the Month Award. That's how we like our heroes—glamorous. It's no disrespect to Ms. Ali to suggest that if she had been short, squat, and squinting, her story and views might not be so closely attended to.
While both books under review were at the press, a further scandal erupted around her. The hard-line Dutch immigration minister, Rita Verdonk, revoked Ms. Ali's Dutch citizenship, after a Dutch television report had "revealed" that she had given false details when applying for asylum in the Netherlands in 1992. (In fact, Ali had already told the story herself many times; when Buruma suggested to her that she was, in a phrase often used by the British tabloid press, a bogus asylum-seeker, she replied, "Yes, a very bogus asylum-seeker.") The minister's harsh decision provoked a storm of protest in the Dutch parliament, where Ayaan Hirsi Ali was a representative of Verdonk's own party. Verdonk was compelled to revoke her revocation, and the coalition forming the Dutch government fell apart as a result. But the damage had been done. Ali announced her resignation from the Dutch parliament and her intention to move to the American Enterprise Institute in Washington.
aving read many interviews with her, and spent an evening in London talking to her both onstage and off, I have enormous respect for her courage, her sincerity, and her clarity. This does not mean one must agree with all her views. The Caged Virgin is subtitled, in its American edition, "An Emancipation Proclamation for Women and Islam." It would be more accurate to call it a manifesto for the emancipation of women from Islam. She tells horrifying, true stories of the oppression and abuse of young women in some Muslim immigrant families in Europe, based on her experience first as an interpreter and then as a politician. Some of these young women are forced to marry people they don't want to marry—she uses the term "arranged rape." Others are abused by husbands, fathers, or uncles. If they try to leave, or take up with a boyfriend, they are intimidated, beaten, and even murdered in "honor killings." Ali writes that there were eleven such killings of Muslim girls in just two police districts of Holland in the space of seven months in 2004 and 2005.
Young girls from countries like Somalia are submitted to what is euphemistically called "female circumcision"—a procedure she describes as involving "the cutting away of the girl's clitoris, the outer and inner labia, as well as the scraping of the walls of her vagina with a sharp object—a fragment of glass, a razor blade, or a potato knife, and then the binding together of her legs, so that the walls of the vagina can grow together." Ali rightly describes this not as "female circumcision" but as "genital mutilation." (She herself was subjected to this horrifying procedure, at the behest of her Somali grandmother.) And she writes a moving and very practical text entitled "Ten Tips for Muslim Women Who Want to Leave"—preparing them for the shock, pain, and possible danger of leaving a Muslim family.
Ali performs a great service in drawing our attention to these horrors, which are the dark underside of a supposedly tolerant "multiculturalism." However, some Muslim women object to the way in which she blames their oppression on the religion of Islam, rather than on the specific national, regional, and tribal cultures from which they come. (Ali herself acknowledges that genital mutilation is not prescribed in the Koran.) Buruma reports a televised meeting she had with women in a Dutch shelter for abused housewives and battered daughters, several of whom objected strongly to the film Submission. "You're just insulting us," one cried. "My faith is what strengthened me." According to Buruma, she dismissed their objections with a lofty wave of her hand.
Submission was always meant to be a provocation. Muslim culture, Ali writes, needs something like Monty Python's The Life of Brian, directed by an Arabic Theo van Gogh, with a Mohammed figure in the main lead. (This sentence was probably written before van Gogh's murder; the Dutch edition of this book appeared in 2004.) She recalls that a decisive moment in her own experience was reading a book called The Atheist Manifesto. She also drew inspiration from John Stuart Mill's essay "On the Subjection of Women." "I ask that we do question the fundamental principles" of Islam, she says. And on the last page of her book she concludes that "the first victims of Mohammed are the minds of Muslims themselves. They are imprisoned in the fear of hell and so also fear the very natural pursuit of life, liberty, and happiness."
aving in her youth been tempted by Islamist fundamentalism, under the influence of an inspiring schoolteacher, Ayaan Hirsi Ali is now a brave, outspoken, slightly simplistic Enlightenment fundamentalist. In a pattern familiar to historians of political intellectuals, she has gone from one extreme to the other, with an emotional energy perfectly summed up by Shakespeare: "As the heresies that men do leave/are hated most of those they did deceive." This is precisely why she is a heroine to many secular European intellectuals, who are themselves Enlightenment fundamentalists. They believe that not just Islam but all religion is insulting to the intelligence and crippling to the human spirit. Most of them believe that a Europe based entirely on secular humanism would be a better Europe. Maybe they are right. (Some of my best friends are Enlightenment fundamentalists.) Maybe they are wrong. But let's not pretend this is anything other than a frontal challenge to Islam. In his crazed diatribe, Mohammed Bouyeri was not altogether mistaken to identify as his generic European enemy the "unbelieving fundamentalist."
Now every man and woman in Europe must self-evidently be free to advance such atheist or agnostic views, without fear of persecution, intimidation, or censorship. I regard it as a profound shame for Holland and Europe that we Europeans could not keep among us someone like Ayaan Hirsi Ali, whose intention was to fight for a better Holland and a better Europe. But I do not believe that she is showing the way forward for most Muslims in Europe, at least not for many years to come. A policy based on the expectation that millions of Muslims will so suddenly abandon the faith of their fathers and mothers is simply not realistic. If the message they hear from us is that the necessary condition for being European is to abandon their religion, then they will choose not to be European. For secular Europeans to demand that Muslims adopt their faith—secular humanism—would be almost as intolerant as the Islamist jihadist demand that we should adopt theirs. But, the Enlightenment fundamentalist will protest, our faith is based on reason! Well, they reply, ours is based on truth!
4.
The very Dutch stories of Theo van Gogh, Ayaan Hirsi Ali, and Mohammed Bouyeri fill only a small corner of the vast, complex tapestry of Europe and Islam. If we ask "what is to be done?" the answer is: many different things in different places. We must be foxes, not hedgehogs, to recall Isaiah Berlin's famous use of a fragment of Archilochus: "The fox knows many things but the hedgehog knows one big thing." Against the strident hedgehogs of Fox News we must continue to insist that this is not all just one big War on Terror, to be won by the Good Guys eliminating the Bad Guys.
Buruma rightly emphasizes the cultural diversity of Muslim immigrants: Berbers from the Rif mountains are not quite like Moroccans from the lowlands; Turks have different patterns of adaptation from Somalians, let alone Pakistanis in Britain. In the nineteenth century, European imperialists studied the ethnography of their colonies. In the twenty-first century, we need a new ethnography of our own cities. Since European countries tend to have concentrations of immigrants from their former colonies, the new ethnography can even draw on the old. At the same time, the British, French, Dutch, and German ways of integration—or nonintegration—vary enormously, with contrasting strengths and weaknesses. What works for, say, Pakistani Kashmiris in Bradford may not work for Berber Moroccans in Amsterdam, and vice versa.
We have to decide what is essential in our European way of life and what is negotiable. For example, I regard it as both morally indefensible and politically foolish for the French state to insist that grown women may not wear the hijab in any official institution—a source of additional grievance to French Muslims, as I heard repeatedly from women in the housing projects near Saint-Denis. It seems to me as objectionable that the French Republic forbids adult women to wear the hijab as it is that the Islamic Republic of Iran compels them to wear the hijab, and on the same principle: in a free and modern society, grown men and women should be able to wear what they want.[7] More practically, France surely has enough difficulties in its relations with its Muslim population without creating this additional one for itself.
On the other hand, freedom of expression is essential. It is now threatened by people like Mohammed Bouyeri, whose message to people like Ayaan Hirsi Ali is "if you say that, I will kill you." Indeed, Buruma tells us that Bouyeri explained to the court that divine law did not permit him "to live in this country or in any country where free speech is allowed." (In which case, why not go back to Morocco?) But free speech is also threatened by the appeasement policies of frightened European governments, which attempt to introduce censorship in the name of intercommunal harmony. A worrying example was the British government's original proposal for a law against incitement to religious hatred. This is a version of multiculturalism which goes, "You respect my taboo and I'll respect yours." But if you put together all the taboos of all the cultures in the world, you're not left with much you can speak freely about.
Skilled police and intelligence work to catch would-be terrorists before they act (as the British police and security services appear to have done on August 10 this year) is essential not just to save the lives of potential victims. It's also vital because every terrorist atrocity committed in the name of Allah hastens the downward spiral of mutual distrust between Muslim and non-Muslim Europeans. One young Moroccan-Dutch woman tells Buruma that before the September 11 attacks on New York, "I was just Nora. Then, all of a sudden, I was a Muslim." Heading off this danger will also mean closer surveillance of the militant Islamist imams whom we repeatedly find radicalizing disaffected young European Muslim men.
rom another angle, European economies need to create more jobs and make sure Muslims have a fair crack at getting them. A recent Pew poll found that the top concern among Muslims in Britain, France, Germany, and Spain was unemployment. In view of the historic sluggishness of job creation in Europe, fierce competition from low-cost skilled labor in Asia, and the reflexes of xenophobic discrimination in many European countries, this is easier said than done. Housing conditions are another major source of grievance. However, to try to remedy that through public expenditure will strain already stretched budgets; if it is seen to be done at the expense of the "native" population living nearby, it could also translate into more votes for populist anti-immigrant parties.
Europe's problem with its Muslims of immigrant origin, the pathology of the Inbetween People, would exist even if there were an independent, flourishing Palestinian state, and if the United States, Britain, and some other European countries had not invaded Iraq. But there's no doubt that the Palestinian issue and the Iraq war have fed into European Muslims' sense of global victimhood. This is made amply clear by the personal stories of the Madrid and London bombers. In a recent poll for Britain's Channel 4 television, nearly a third of young British Muslim respondents agreed with the suggestion that "the July bombings [of London] were justified because of British support for the war on terror."[8] Establishing a workable Palestinian state and withdrawing Western troops from Iraq would, at the very least, remove two additional sources of grievance. An attack on another Muslim country, such as Iran, would exacerbate it.
In the relationship with Islam as a religion, it makes sense to encourage those versions of Islam that are compatible with the fundamentals of a modern, liberal, and democratic Europe. That they can be found is the promise of Islamic reformers such as Tariq Ramadan—another controversial figure, deeply distrusted by Ayaan Hirsi Ali, the French left, and the American right, but an inspiration to many young European Muslims. Ramadan insists that Islam, properly interpreted, need not conflict with a democratic Europe. Where the Eurabianists imply that "more Muslim Europeans means more terrorists," Ramadan suggests that the more Muslim Europeans there are, the less likely they are to become terrorists. Muslim Europeans, that is, in the sense of people who believe—unlike Mohammed Bouyeri, Theo van Gogh, and, I suspect, Ayaan Hirsi Ali—that you can be both a good Muslim and a good European.[9]
Ultimately, this is a challenge as much for European societies as for European governments. Much of the discrimination in France, for example, is the result of decisions by individual employers, who are going against the grain of public policy and the law of the land. It's the personal attitudes and behavior of hundreds of millions of non-Muslim Europeans, in countless small, everyday interactions, that will determine whether their Muslim fellow citizens begin to feel at home in Europe or not. Together, of course, with the personal choices of millions of individual Muslims, and the example given by their spiritual and political leaders.
Is it likely that Europeans will rise to this challenge? I fear not. Is it still possible? Yes. But it's already five minutes to midnight—and we are drinking in the last chance saloon.
—September 6, 2006
Notes
[1] 732 is the date generally given, but two French scholars argue that it actually occurred in 733; see J.H. Roy and J. Deviosse, La Bataille de Poitiers—Octobre 733 (Paris: Gallimard, 1966).
[2] Originally the title of an obscure journal, the term "Eurabia" seems to have been popularized by a writer called Bat Ye'or. The jacket copy of her Eurabia: The Euro-Arab Axis (Fairleigh Dickinson University Press, 2005) summarizes its thesis: "This book is about the transformation of Europe into 'Eurabia,' a cultural and political appendage of the Arab/Muslim world. Eurabia is fundamentally anti-Christian, anti-Western, anti-American, and antisemitic." Much of Ms. Ye'or's argument, which has a strong element of conspiracy theory, is built around the alleged secret guiding influence of an organization called the Euro-Arab Dialogue (EAD).
Here is an example of her fair and balanced tone: "Is the European Union's covert war against Israel, through its Palestinian Arab allies, the secret Schadenfreude fulfillment of an interrupted Holocaust?" She describes the United Nations as "an international antisemitic tribunal, seeking to impose on Israel the Islamic condition of dhimmitude." Bruce Bawer, in While Europe Slept: How Radical Islam Is Destroying the West from Within (Doubleday, 2006), uncritically repeats Ye'or's thesis, going on to suggest that "Europe may simply persist in its passive ways, tamely resigning itself to a gradual transition to absolute sharia law and utter dhimmitude." Despite these dubious antecedents, the word "Eurabia" recently gained the ultimate seal of transatlantic respectability—to be used on an Economistcover. See The Economist, June 24–30, 2006.
[3] Jonathan Laurence and Justin Vaisse, Integrating Islam: Political and Religious Challenges in Contemporary France (Brookings Institution, 2006).
[4] Estimates of their number vary wildly, from as low as 3 million to as high as 30 million. In 2003, when advancing Russia's case for being a member of the Or- ganization of the Islamic Conference, Vladimir Putin named a suspiciously round number of 20 million. See the authoritative discussion by Edward W. Walker in Eurasian Geography and Economics, Vol. 46, No. 4 (2005), pp. 247–271. I am most grateful to John Dunlop for this reference.
[5] See the very useful article by Timothy M. Savage, "Europe and Islam: Crescent Waxing, Cultures Clashing," The Washington Quarterly, Vol. 27, No. 3 (Summer 2004), pp. 25–50.
[6] Until the closing minutes of the World Cup final, I hoped that Zidane's brilliant and disciplined performance as captain of the French team would provide an inspiring example for millions of French Muslims. Then his vicious but exquisitely executed headbutt of the white, presumably Catholic, Italian defender Marco Materazzi suggested a different kind of inspiration for European Muslims. Popular culture subsequently gave the story an unexpected twist, as a catchy and amusing song, ironically celebrating Zidane's headbutt (coup de boule), became an instant hit in France. It can be heard at www.koreus.com/media/ zidane-coup-boule-mix.html.
[7] Note that I refer specifically to adult women. There is an argument that teenage girls might actually feel liberated by the ban on wearing the hijab in schools from what they themselves feel to be oppressive parental, communal, or religious authority. But what, then, of the rights of teenage girls who would freely choose to wear a headscarf?
[8] For this and more detail on the alienation of the younger generation of British Muslims, see my column in The Guardian, August 10, 2006.
[9] This brief summary of Ramadan's position draws on presentations I have heard him make as a visiting fellow at St. Antony's College, Oxford, where he will now be a research fellow for the next two academic years, attached both to the European Studies Centre and to the Middle East Centre.
The intense controversies around him have resulted in his being made to feel unwelcome in much of French-speaking Europe and in his being refused a US visa to take up a permanent chair at Notre Dame University. A systematic presentation of his argument from Islamic law and jurisprudence is To Be a European Muslim: A Study of Islamic Sources in the European Context (Leicester: The Islamic Foundation; the date of first publication is given as 1999/1420 H).

Copyright © 1963-2010, NYREV

Hendrik Vos over een hem grondig onbekend onderwerp: democratie

.

DEMOCRATIE IN ACTIE TE ZIEN IN HET EUROPEES PARLEMENT

Is de EU ondemocratisch? 

Niet als je kijkt hoe de kandidaat-Europees commissarissen tegen het licht worden gehouden.

HENDRIK VOS vindt dat België, waar ministers hun expertise niet moeten bewijzen, daar nog wat van kan leren.

We kunnen wat leren van Europa

Over het democratisch gehalte van de Europese Unie wordt er heel wat afgemopperd. Toen Herman Van Rompuy (CD&V) onlangs als eerste Europese President werd aangewezen, glommen wij weliswaar van trots en contentement, maar in de andere lidstaten oefenen ze zich nog altijd in het uitspreken van zijn naam. Erg transparant is het toen allemaal niet verlopen. De reflex van staats- en regeringsleiders om zelf te beslissen over dit soort van topfuncties is begrijpelijk, maar geeft munitie aan de sceptici die de Europese Unie maar een duister complot vinden.

Dat is spijtig, want eigenlijk valt het in de Europese Unie met die democratie nog behoorlijk mee. Geregeld kunnen de lidstaten trouwens wat opsteken van de Europese manier van werken. Zoals deze week, tijdens de hoorzittingen van de kandidaat-commissarissen. Het zit zo: om de vijf jaar wordt er een nieuwe Europese Commissie aangewezen. Dat is een belangrijke oefening, want de Commissie is het dagelijks bestuur van de Unie. In een eerste fase wordt er gezocht naar een voorzitter. De staats- en regeringsleiders van de lidstaten suggereren een kandidaat en het Europees Parlement moet daarmee instemmen. Dat gebeurde deze zomer: José Manuel Barroso werd voor een tweede ambtstermijn naar voor geschoven en het parlement heeft daar, weliswaar na enige aarzeling en een bocht van de liberalen, mee ingestemd.

In een tweede fase wijst elke lidstaat een kandidaat-commissaris aan, waarna voorzitter Barroso een portefeuilleverdeling uitwerkt en op die manier een nieuw team samenstelt. Die ploeg moet vervolgens het vertrouwen krijgen van het Europees Parlement. Het Parlement neemt die taak heel ernstig. Zo heeft het de gewoonte om elke kandidaat-commissaris grondig te screenen. De meeste aandacht gaat daarbij naar het mondelinge examen: de hoorzittingen, die momenteel aan de gang zijn.

Elke kandidaat-commissaris wordt drie uur lang ondervraagd. Tijdens zo een toets wordt gepeild naar de competentie van de kandidaat en zijn kennis van de portefeuille waarvoor hij wordt voorgedragen. Ook zijn reputatie, communicatievaardigheden en ‘Europese overtuiging' worden kritisch bekeken.

In de nationale politiek loopt dat wel anders. Wie bij ons als minister wordt voorgedragen, moet op geen enkel moment blijk geven van enige expertise in zijn domein. Het is best mogelijk dat Ingrid Lieten van nature expert is in armoedebestrijding, alles weet over de media en zich de voorbije jaren bij wijze van hobby heeft ingewerkt in de wetgeving op overheidsinvesteringen. En misschien waren de uitspraken van Joke Schauvliege over haar zicht op het Vlaamse culturele veld in Terzake een spijtige onoplettendheid, en kent ze in realiteit de materie van binnen en van buiten. Het is goed denkbaar dat Pascal Smet niet alleen onderwijs genoten heeft, maar ook een groot kenner is van alle beleidsthema's waarmee scholen te maken krijgen. Alleen weten we dat niet. Het moment waarop iemand als minister wordt voorgedragen, vraagt het parlement bij ons niet om enige blijk van bekwaamheid. Met haar cultuuruitschuiver zou Schauvliege in Europa in elk geval niet makkelijk zijn weggekomen. En de grapjas uithangen in het Parlement, dat pakt in Europa al helemaal niet.

Homoseksualiteit

Voor de kandidaat-commissarissen is zo een hoorzitting geen gemakkelijke oefening. Ze worden ondervraagd door parlementairen die expert zijn in het domein. De kandidaten kunnen geen helplijnen inroepen en zich geen feitelijke fouten permitteren. Bovendien moeten ze ook een visie hebben die het Parlement overtuigt. Vrijblijvend is de oefening al evenmin. Dat bleek bij de samenstelling van de vorige Europese Commissie. De Voorzitter werd er toen toe gedwongen om een van de sollicitanten een lichtere portefeuille te geven en twee kandidaten te vervangen. De bekendste was Rocco Buttiglione, een conservatieve Italiaan voor wie homoseksualiteit een onsmakelijke ziekte was. Het Parlement struikelde over deze uitspraken en vond hem vooral verkeerd gecast: hij werd immers voorgedragen voor de portefeuille Justitie, waarbij hij ook verondersteld werd om te waken over fundamentele rechten.

Dit keer zal het vermoedelijk niet zo'n vaart lopen. Dat komt vooral omdat de lidstaten na de ervaring van de vorige keer beseffen dat ze stevige kandidaten moeten voordragen. In het huidige team zit op het eerste zicht geen charlatans. En Barroso lijkt de portefeuilles verstandig te hebben verdeeld, door de zware bevoegdheden te geven aan politici met een sterke reputatie. Maar verrassingen zijn nooit uit te sluiten en wie voor het Europees Parlement door het ijs zakt, moet onvermijdelijk op zoek naar een andere baan.

De hoorzittingen zijn deze week allemaal rechtstreeks te volgen op internet, in meer dan twintig talen, live gestreamd. Op facebook kan iedereen zijn gedacht kwijt over de prestaties van de kandidaat-commissarissen. Flickr publiceert foto's van de ondervragingen en belangrijk nieuws wordt onmiddellijk verspreid via twitter. Wie het democratisch gehalte van de Europese Unie op de korrel neemt, moet misschien beginnen met de aanschaf van een internetabonnement.

HENDRIK VOS
Wie? Hoogleraar Europese politiek aan de UGent.
Wat? De EU is nog lang niet zo ondemocratisch als haar tegenstanders beweren.
Waarom? Elke burger kan volgen hoe kandidaat-commissarissen urenlang op de rooster worden gelegd.

La votation suisse et l’hypocrisie européenne

Liberté Politique

La votation suisse et l’hypocrisie européenne

Fr. Édouard-M. Gallez, f j

Par un référendum appelé chez eux « votation », le 29 novembre dernier, les Suisses décidaient majoritairement de ne plus permettre la construction de nouveaux minarets sur le territoire helvétique. Qu’on le veuille ou non, de telles constructions constituent une présence dans l’espace public qui n’est pas simplement locale ; il ne paraît donc pas extravagant a priori que le public soit consulté. Or l’idée même d’un tel référendum avait déjà suscité une vague de condamnations de la part des grands médias, et ses résultats positifs furent blâmés, et cela au nom de la liberté religieuse.
Or, au début du même mois, la Cour européenne des droits de l’homme avait interdit la présence de crucifix dans les écoles publiques italiennes, et cela également au nom de la liberté religieuse ; et ce décret était approuvé par ceux-là même qui critiquaient la tenue du référendum suisse ! Quelques jours après celui-ci, une commission parlementaire espagnole proposait de préparer une loi bannissant les crucifix des écoles publiques tandis que le parlement polonais votait une motion de protestation en sens contraire [1], puis, le 17 décembre, les parlementaires européens se divisaient sur le droit d’une institution européenne à intervenir contre des « symboles [qui] appartiennent à la tradition et constituent l’identité [d’une nation] ainsi qu’un aspect unificateur d’une communauté nationale » [2].
Ce projet de résolution européenne offrait pourtant l’avantage d’éloigner le débat de la notion de « liberté religieuse », qui présente une géométrie dangereusement variable, selon qu’il s’agit d’encourager les signes religieux à occuper l’espace public quand ils sont islamiques ou de les interdire quand ils sont chrétiens. Cette attitude révèle combien certaines positions étaient dictées par la crainte, c’est-à-dire par des menaces intériorisées et, en l’occurrence, sans fondement. Certains groupes islamistes ne cachent pas leur stratégie d’intimidation, voilée ou non – c’est leur fond de commerce. Les faits ont démontré une fois de plus que la crainte est mauvaise conseillère.

Liberté religieuse et liberté « des religions »

Notre propos n’est pas de mettre en cause les responsables des milieux politiques et journalistiques qui, en cette affaire, ont fait preuve d’une hypocrisie certaine. Leur indépendance est, on le sait, très limitée, et on sait également que les médias sont des entreprises qui, aujourd’hui, ne font plus que refléter la position de ceux auxquels elles appartiennent. La question à poser est plutôt celle du concept de liberté « religieuse » ou « des religions » qui a été employé en deux sens opposés. C’est autour de ce concept que s’est nouée l’hypocrisie, et à deux niveaux.
D’abord, l’idée de créer un ensemble appelé « les religions » est né dans le contexte de l’idéologie des Lumières, puis dans celui du positivisme du XIXe siècle : sous une apparence scientifique (et en particulier sociologique), il s’agissait d’asseoir la position athée face, donc, aux « religions » (conceptualisées en bloc) [3]. Mais que vaut le concept même de « religions » (au pluriel) ? Personne n’a jamais été en mesure de le définir. Pire : on ne se risque même plus à imaginer quels points seraient communs à tout ce qui est catalogué comme « religion », l’islam et l’hindouisme traditionnel par exemple. Pourtant, on continue à utiliser ce concept que tous les chercheurs savent vide.
Ce premier niveau d’hypocrisie va très loin : si l’on définissait la « religion » comme système de représentation du monde centré sur une histoire de Salut qui doit s’accomplir (ce qui vaut à peu près pour le judéo-christianisme, assurément pour tous les phénomènes idéologico-religieux apparus ensuite mais pas du tout pour les croyances et rites antérieurs), il faudrait dire que l’athéisme est une religion, ou a donné naissance à divers mouvements tout à fait religieux, s’appuyant sur des fidèles ayant une « foi » en un ou des sauveurs, et unis dans des « partis ». Comme par exemple le positivisme, le communisme, ou d’autres encore. Raymond Aaron a parlé de « religions séculières », tandis que Marcel Gauchet préfère les appeler des « anti-religions religieuses ». Cependant, leurs analyses ne passent pas le mur des médias actuels qui continuent à asséner au public le concept de « religions » opposé à celui d’athéisme ou plutôt – nouveauté oblige – à celui de « citoyenneté », qui n’est rien d’autre que celui, relooké, de l’athéisme néolibéral.
L’autre niveau de l’hypocrisie est lié à l’utilisation même du concept : il consiste à établir imaginairement une base commune entre « les religions » en niant leurs divergences radicales, en particulier entre le christianisme et l’islam. C’est ainsi que l’athéisme moderne s’est toujours justifié (par rejet de l’un et de l’autre), en particulier dans sa forme néolibérale aujourd’hui dominante.
Est-ce là une attitude scientifique ? Celle-ci consisterait plutôt à essayer de comprendre chacun des phénomènes dont on parle, selon leurs textes et leur histoire respectifs. Ce n’est pas pour rien que le phénomène « islamique » a pris le nom de islâm qui signifie soumission : un jeu de domination-soumission préside à toutes les réalités proprement « islamiques », qu’il s’agisse de l’attitude face à Dieu (ce qui est fondamental) ou des relations sociales et même familiales et conjugales (qui en découlent). L’image du Dieu qui écrase l’homme détermine l’idéal à vivre sur une terre, qui doit Lui être soumise [4].
À l’opposé se situe l’idéal chrétien, fondé sur une image biblique de Dieu qui est elle aussi tout autre. Ces quelques passages des évangiles – des paroles de Jésus – sont caractéristiques :
« Heureux ces serviteurs que le maître à son arrivée trouvera en train de veiller. En vérité, je vous le déclare, il prendra la tenue de travail, les fera mettre à table et passera pour les servir » (Lc 12,37). « De même, vous aussi, quand vous avez fait tout ce qui vous a été ordonné, dites : Nous sommes des serviteurs quelconques. Nous avons fait seulement ce que nous devions faire » (Lc 17,10).
On ne peut pas exprimer plus fortement l’idéal de service de Dieu et des autres :
« Les chefs des nations tiennent celles-ci sous leur pouvoir, et les grands sous leur domination. Il ne doit pas en être ainsi parmi vous. Au contraire, si quelqu’un veut être grand parmi vous, qu’il soit votre serviteur, et si quelqu’un veut être le premier parmi vous, qu’il soit votre esclave. C’est ainsi que le Fils de l’Homme est venu non pour être servi mais pour servir et donner sa vie en rançon pour la multitude » (Mt 20,26-28 ; Mc 10,42-45). « Le plus grand parmi vous sera votre serviteur. Qui s’élèvera sera abaissé, et qui s’abaissera sera élevé » (Mt 23,11-12). « Que le plus grand parmi vous prenne la place du plus jeune, et celui qui commande la place de celui qui sert. Lequel est en effet le plus grand, celui qui est à table ou celui qui sert ? N'est-ce pas celui qui est à table ? Or, moi, je suis au milieu de vous comme celui qui sert » (Lc 22,26-27).
Tout sociologue ou anthropologue devrait trouver ici le principe qui inspire les réalisations chrétiennes, et qui sont à la base des progrès sociaux : quand une société essaie de se donner le service mutuel pour idéal, elle progresse rapidement, y compris au plan des connaissances – que ce soit en Orient ou en Occident –, même si elle ne devient pas parfaite pour autant. Quand s’introduisent ou s’imposent peu à peu des principes tels que l’enrichissement à tout prix ou la soumission à ceux qui disent détenir la clef du futur, la société civile ne tarde pas à dépérir au seul profit d’un petit nombre, et la vie du plus grand nombre vire au cauchemar.
L’amalgame propre au concept de « religions » est le pire aspect de l’hypocrisie. Il n’existe ni justice ni État de droit sans l’exercice de la rationalité. Or la raison nous dit que les principes respectivement à la base du christianisme et de l’islam sont contraires l’un de l’autre, et donc que le pouvoir civil a le droit et le devoir d’en tenir compte. Le souci du bien commun commande de favoriser l’exercice du premier, tandis qu’une grande réserve s’impose quant au second (que l’État n’a certes pas à subventionner).
Accueillir l’étranger, c’est lui permettre d’apporter ce qu’il a de meilleur en le rétribuant en conséquence, et aussi l’aider à se défaire des conditionnements qui seraient une menace autant pour lui-même et sa famille que pour la société qui l’accueille. C’est à ce point de vue et d’analyse que la question de la multiplication des minarets dans l’espace public doit être jugée, à l’intérieur d’une gestion politique générale de cet espace (trop souvent vendu à la publicité commerciale, elle aussi discutable). Toute position autre ne relève pas de la raison, mais plutôt de certains a priori affectifs ou idéologiques, et parmi ces derniers, le concept des « religions » n’est pas le moindre.
La position des évêques suisses exprimée le 2 décembre reflétait de tels a priori, en plus d’un réflexe de boutiquier : ils voyaient dans le jugement de la Cour européenne et dans la votation une commune « pression exercée contre la visibilité des religions », comme si, diable ! les Suisses allaient s’en prendre tout à coup à leurs clochers. Soyons sérieux. S’il existe une menace, ce serait plutôt celle de blâmer la votation tout en approuvant le jugement de la Cour européenne, selon une logique sournoise visant d’une part l’identité culturelle de la population (ce que d’aucuns ont souligné) et d’autre part, contribuant à l’emprise de groupes islamiques sur la société. Cette logique de manipulation, on la voit à l’oeuvre de la part de régimes autoritaires non européens... notamment en Algérie depuis 1984, quand le pouvoir a lancé sa politique à la fois d’islamisation et d’arabisation pour mieux contrôler la population – on sait la terrible guerre civile qui en a résulté.
Mais ceci est sans doute jugé trop compliqué pour les évêques suisses. Y aura-t-il une âme charitable pour leur expliquer, avec des mots simples, 1/ que « les religions », ça n’existe pas, 2/ que les cultes religieux pré-chrétiens n’ont rien de commun avec les phénomènes post-chrétiens (entre-temps, il y a eu le judéochristianisme, qu’ils sont supposés connaître), et 3/ enfin, que les belles intentions politiquement bien correctes, que nul ne leur contestera, mènent rarement au paradis ?
Un dernier point : personne ne leur demande d’assister à une cérémonie de pose de la première pierre d’une mosquée – pardon, c’est dans un pays à l’ouest de la Suisse que cela s’est passé.

* Le Fr. Edouard-Marie Gallez fsj, est docteur en théologie et en histoire des religions, auteur de Le Messie et son Prophète (Ed. de Paris).


[1] AFP, 3 décembre 2009 pour les deux dépêches. [2] Cf. Parlement européen, la bataille des crucifix, Libertepolitioque.com, 18 décembre 2009. . [3] Il s’agissait également, au moins dans un certain courant, de légitimer des revendications quant à la mainmise sur l’espace public et sur l’éducation des enfants, au nom d’un État qui devrait être anti-religieux et qui, en France, a banni toutes les congrégations chrétiennes entre 1905 (mais pour certaines depuis 1885) et 1920, tandis qu’en Union soviétique commençait l’épuration anti-chrétienne et ses millions de morts. On ne peut pas dissocier le courant athée des horreurs qui ont ensanglanté le XXe siècle au nom précisément de telles revendications. [4] Pionnier de l’anthropologie, Claude Lévi-Strauss a consacré quelques analyses assez pointues au phénomène islamique, mais il ne paraît pas en avoir saisi le principe – à croire qu’il ne voulait pas ouvrir le Coran (voir les pages 463-469 de Tristes tropiques, rééd. 2001).

Statenvertaling

 .

Lukas 12:37  Zalig zijn die dienstknechten, welke de heer, als hij komt, zal wakende vinden. Voorwaar, Ik zeg u, dat hij zich zal omgorden, en zal hen doen aanzitten, en bijkomende, zal hij hen dienen.

Lukas 17:10  Alzo ook gij, wanneer gij zult gedaan hebben al hetgeen u bevolen is, zo zegt: Wij zijn onnutte dienstknechten; want wij hebben maar gedaan, hetgeen wij schuldig waren te doen.

Matthéüs 20:25  En als Jezus hen tot Zich geroepen had, zeide Hij: Gij weet, dat de oversten der volken heerschappij voeren over hen, en de groten gebruiken macht over hen. 26  Doch alzo zal het onder u niet zijn; maar zo wie onder u zal willen groot worden, die zij uw dienaar; 27  En zo wie onder u zal willen de eerste zijn, die zij uw dienstknecht. 28  Gelijk de Zoon des mensen niet is gekomen om gediend te worden, maar om te dienen, en Zijn ziel te geven tot een rantsoen voor velen.

Markus 10:42  Maar Jezus, het tot Zich geroepen hebbende, zeide tot hen: Gij weet, dat degenen, die geacht worden oversten te zijn der volken, heerschappij voeren over hen, en hun groten gebruiken macht over hen. 43  Doch alzo zal het onder u niet zijn; maar zo wie onder u groot zal willen worden, die zal uw dienaar zijn. 44  En zo wie van u de eerste zal willen worden, die zal aller dienstknecht zijn. 45  Want ook de Zoon des mensen is niet gekomen om gediend te worden, maar om te dienen, en Zijn ziel te geven tot een rantsoen voor velen.

Matthéüs 23:11  Maar de meeste van u zal uw dienaar zijn. 12  En wie zichzelven verhogen zal, die zal vernederd worden; en wie zichzelven zal vernederen, die zal verhoogd worden.

Lukas 22:26  Doch gij niet alzo; maar de meeste onder u, die zij gelijk de minste, en die voorganger is, als een die dient.

.

Een ronduit schunnig artikel in De Standaard (overgenomen van de NRC)

 .
Britse shariarechtbank beslecht

geschillen snel en goedkoop

donderdag 31 december 2009

Floris Van Straaten, NRC Handelsblad

De rechters beseffen dat de sharia in het Westen een beladen begrip is en benadrukken dat ze geen bloeddorstige fanatiekelingen zijn.

LONDEN - REPORTAGE
Islamitische rechtspraak schiet voorzichtig wortel in VK De sharia, islamitisch recht met eigen arbitrage, staat in Groot-Brittannië in de kinderschoenen. Naast huwelijks- en erfrechtperikelen gaat het steeds vaker om economische geschillen.
Terwijl moslims elders in het gebouw hoorbaar aan het bidden zijn, zitten een jongeman en een vrouw gespannen op kuipstoeltjes te wachten op een gesprek met een lid van de shariarechtbank in de Oost-Londense wijk Leyton.

Na enige minuten ijzig zwijgen roept de man, die er kennelijk een maîtresse op nahoudt: 'Ik wil best voor jullie beiden tegelijk zorgen.' Zij barst in tranen uit en belt met haar mobieltje snel een vertrouwenspersoon op, nu eens in rap Engels sprekend, dan weer in het Punjabi. 'Hij wil van twee walletjes tegelijk eten', klaagt ze, nog nasnikkend. Als ze heeft opgehangen, vraagt de man: 'Wil je dan liever een scheiding?' Dan wordt het paar binnengeroepen bij een qadi, een islamitische rechtsgeleerde.

Huwelijksproblemen en scheidingszaken horen tot de vaste kost van de Islamitische Sharia Raad, die het midden houdt tussen een adviesbureau en een rechtbank. Een van de islamitische geleerden, die twee keer per week in Leyton zitting houdt, is Suhaib Hassan, een vriendelijke man met een witte baard en dito gebedsmutsje.

'Als er een probleem is in een relatie, proberen we conform de voorschriften van de Koran eerst de partijen met elkaar te verzoenen', zegt Hassan, die jarenlang in de Saudische heilige stad Medina studeerde. 'Als dat niet lukt, nemen we een besluit. Zoiets doe ik niet alleen, maar dat doen we op maandelijkse zittingen met een panel van islamitische geleerden.'

De Sharia Raad bestaat al sinds 1982, maar nog altijd schrikken veel Britten als ze met de term sharia - het islamitisch recht in al zijn facetten - worden geconfronteerd. De aartsbisschop van Canterbury, Rowan Williams, ontketende vorig jaar een storm van verontwaardiging toen hij constateerde dat het onvermijdelijk was dat delen van de sharia in Groot-Brittannië zouden worden ingevoerd. Het riep bij velen visioenen op van afgehakte handen en stenigingen. Williams moest zijn excuses aanbieden.

Ook Hassan en zijn medewerkers beseffen dat de sharia, hoe dierbaar die hun ook is, in het Westen een beladen begrip is. Bij herhaling drukken zij de bezoekende journalist op het hart de feiten niet te verdraaien en hen niet als bloeddorstige fanatiekelingen af te schilderen. 'Ook de meeste moslims hier moeten niets van lijfstraffen hebben', zegt Furqan Mahmood, die is belast met de beantwoording van vragen aan de Sharia Raad per e-mail.

In werkelijkheid is de rol van de shariarechtbanken in Groot-Brittannië nog beperkt. Het gaat uitsluitend om civiele zaken. Het strafrecht blijft strikt voorbehouden aan de Britse justitie. Hassan schat dat de Sharia Raad waartoe hij behoort - de grootste en oudste in het land - in de 27 jaar van haar geschiedenis zo'n 7.000 zaken heeft afgehandeld, gemiddeld ruwweg één per dag. Er zijn inmiddels nog elf andere raden, die actief zijn in Britse steden met grotere moslimgemeenschappen.

De shariarechtbank in Leyton, een rommelige wijk met veel moslims van hoofdzakelijk Pakistaanse afkomst, maakt een nogal geïmproviseerde indruk. Ze zetelde tot dusver in een naburige woning, maar daar vindt een verbouwing plaats. Die kan nog maanden duren en de financiering is nog niet afgerond. Intussen hebben de medewerkers onderdak gekregen in de Al Tahwid-moskee, een voormalige bioscoop.

Niemand kan gedwongen worden voor een shariarechtbank te verschijnen. Beide zijden moeten het erover eens zijn een bepaalde zaak aan de Sharia Raad voor te leggen. Een uitspraak is vervolgens echter bindend, tenzij er procedurele fouten zijn gemaakt.

Voor veel moslims zijn de shariarechtbanken aantrekkelijk, omdat ze er geschillen kunnen laten beslechten op een goedkope manier, die bovendien aansluit bij hun eigen cultuur. Naast huwelijksproblemen gaat het vaak om erfrechtzaken.

'Veel moslims kloppen liever bij ons aan', zegt Hassan. 'Het knaagt aan hun geweten als moslims om hun huwelijk bijvoorbeeld alleen door een burgerrechter te laten ontbinden.' Bovendien zijn de shariarechtbanken bereid te kijken naar huwelijken die niet officieel zijn geregistreerd in Groot-Brittannië, maar bijvoorbeeld door geestelijken in Pakistan of Somalië zijn bekrachtigd.

Het islamitische huwelijksrecht wijkt aanzienlijk af van het Britse. Het behandelt mannen en vrouwen niet op basis van gelijkheid. Een man heeft altijd het recht om te scheiden. Hassan onderstreept echter dat hij wel een bruidsschat aan zijn vrouw moet terugbetalen. Voor vrouwen ligt het ingewikkelder, al kunnen ook die wel degelijk een scheiding verkrijgen via een shariarechtbank.

Eventuele kinderen gaan niet automatisch naar de vrouw, zoals in Groot-Brittannië gebruikelijk is. Volgens islamitisch recht mogen jongens van zeven jaar of ouder zelf kiezen bij welke ouder ze willen blijven. Meisjes die de puberteit al zijn gepasseerd, worden aan de vader toegewezen omdat hij verantwoordelijk is voor hun uithuwelijking. Die regels spreken veel vrouwen minder aan. 'Ze komen voor hun scheiding bij ons, maar voor de kwestie van het gezag over de kinderen gaan ze naar de Britse rechter, want ze weten dat ze daar meer kans hebben', moppert Hassan.

De shariarechtbanken, die maar gedeeltelijk vallen te vergelijken met reguliere Britse rechtbanken, hebben een enigszins informele status. Ze opereren op grond van een wet uit 1996, die hen toestaat arbitrage te bedrijven. Zoals bijvoorbeeld ook orthodoxe joden dat al jaren doen via hun zogeheten Beth Din-rechtbanken, een informeel stelsel van rechtbanken onder toezicht van rabbijnen die zich bezighouden met familiekwesties en financiële geschillen tussen particuliere ondernemers. Ook katholieken en anglicanen kennen eigen rechtbanken, die zich echter grotendeels beperken tot interne kerkelijke aangelegenheden.

De sharia staat in Groot-Brittannië in de kinderschoenen. De juridische procedures zijn nog niet uitgekristalliseerd. Geleerden van de Sharia Raad overleggen op hun bijeenkomsten in de moskee in Londens Regent's Park bijvoorbeeld nog over de ontwikkeling van beroepsmogelijkheden tegen uitspraken van de raad.

Een groeisector vormt die van de berechting van economische geschillen. Onlangs meldden Britse media dat ook sommige niet-moslims tegenwoordig vaak gebruik maken van een twee jaar geleden opgezet Muslim Arbitration Tribunal om zakelijke geschillen te beslechten. Dat gaat vaak sneller en goedkoper dan via de langzaam draaiende raderen van de officiële Britse justitie.

Rechter Hassan heeft in dat verband een tip voor de overheid. 'Ze kan de Britse rechtbanken ontlasten door ons meer bevoegdheden te geven', lacht hij.

.

Karel van het Reve en Martin van Amerongen over Kunst

.
Is Kunst Elitair?

Deze vraag kwam aan bod in een vijf uur durend gesprek van Martin van Amerongen met Karel van het Reve (live! VPRO, 1986). Hieronder 2'44" uit dat gesprek: bijzonder grappig!
En helemaal onderaan nog een stukje (slot van het Tweede Uur) over Schillers Ode an die ...Freiheit !

MvA: Laten we maar eens even wat spreken over iets wat we nog nauwelijks hebben behandeld: de Schone Kunsten. Ook daar heb je...
KvhR: Vooruit!

Ook daar heb je...
Muziek hebben we al behandeld, of was het buiten de tijd...

Nog niet zo uitputtend als mijzelf wel lief is
Ah.... nou begin maar.

Kunst is elitair, zeg jij.
Nou ja, kunst is elitair …lui die het goed kunnen die komen weinig voor, die behoren tot een elite. Maar iedereen –ja, in zoverre is kunst helemaal niet elitair– iedereen doet wel iets aan kunst, al hangt ie maar een …een zonnebloempje van Van Gogh aan de muur, of een reekalfje van Poortvliet. Dus dat …doet iedereen aan kunst, iedereen versiert zichzelf en versiert zijn huis, en iedereen leest wel eens wat, of je hebt mensen die ook helemaal niet lezen, maar iedereen luistert wel eens naar iets, iedereen kijkt wel eens naar iets, dus wat dat betreft is kunst helemaal niet elitair.

Ja. Maar we praten natuurlijk niet over het reekalfje van Poortvliet, maar net over wat wij dan waarschijnlijk hooguit als echte kunst geneigd zijn te beschouwen.
Ja, ik maak geen verschil tussen echte kunst en Poortvliet. Dat wil zeggen, ik vind Rembrandt veel beter dan Poortvliet.

Hoor je wel vaker ja.
Maar ik vind niet dat Poortvliet geen tekenaar is, of geen kunstenaar. Waarom zou hij dat niet zijn? Een slecht mens is toch een …evengoed een mens? Waarom zou een slecht kunstenaar geen kunstenaar zijn?

Hm ja, laat ik zeggen, in cultuur-consumptief gedrag is er sprake van een zekere elitevorming.
Ja je hebt natuurlijk een zekere, hoe moet je dat zeggen, lui die graag tot een elite behoren en graag naar dingen kijken waar zij eigenlijk geen plezier in hebben. Vaak. Dus menigeen die naar een, een tentoonstelling van abstracte kunst gaat, die zou eigenlijk dolgraag zo’n, zo’n ...zo’n beestje van Poortvliet aan de muur willen hangen. Dat vindt hij eigenlijk pas mooi. Maar dat kan hij niet omdat ie ...dat zijn omgeving dat niet toelaat.

Ja.
Tenminste ik kom vaak – of kom vaak, maar je bent soms bij mensen ...daar hangt iets. En dan denk je: dat heb je daar gehangen omdat je denkt dat het mooi moet worden gevonden., en je probeert jezelf ervan te overtuigen dat je …terwijl als je Poortvliet ziet hangen, dan weet je dat die mensen dat echt mooi vinden.

Dat is waar ja. Dat is authentieker.
Hoe?

Het, het …bedoeld is: het consumptiegenot is dan authentieker dan...
Ja, dat geloof ik wel, dat geloof ik wel. Mensen die een kasteelroman lezen, die lezen dat omdat ze dat fijn vinden. En mensen die Opwaaiende Zomerjurken lezen laten we maar zeggen, die doen dat omdat …je moet dat gelezen hebben. Menige minister zit nu Opwaaiende Zomerjurken te lezen, omdat hij denkt, d’er kan mij door de VPRO gevraagd worden: Wat doe je aan de Nederlandse literatuur? en dan kan hij met die zomerjurken, terwijl hij de pest heeft aan die jurken…

Jaja...precies.
…er helemaal geen aardigheid in heeft.

Of hij moet naar het Hollands Dagboek. In de NRC Handelsblad van zaterdag, ja dan moet je toch wel een paar Franse studiën bij de hand hebben.
Dat heb ik niet gelezen.

Nee, maar zo gaat dat altijd. D’er wordt veel copieus geluncht in de Hollandse Dagboeken over het algemeen…
Ja, jaja.

…er wordt veels Franse studiën bestudeerd.
Aah.

.

Gunstige kritiek!

http://www.frankthevissen.com/

Gerhard Schröders fauler Friede

Gerhard Schröders fauler Friede

In der gestrigen "Zeit" schreibt der Altkanzler über "Das Recht auf Türme" und sagt: "Das Schweizer Bauverbot für Minarette zeigt: Europas Blick auf  den Islam ist immer noch geprägt von  Angst und Unwissen."

Eine Antwort. Von Necla Kelek

Der bekannteste weise Narr der islamischen Welt ist Nasreddin Hodscha. Er soll im dreizehnten Jahrhundert in Anatolien gelebt haben, und man erzählt sich unter Türken noch heute seine Geschichten. Eine geht so: Nasreddin betrat ein Teehaus und verkündete: "Der Mond ist nützlicher als die Sonne." Die Leute waren erstaunt und fragten, warum. "Weil wir in der Nacht das Licht nötiger brauchen."

Gerhard Schröders Artikel zum Schweizer Minarettverbot erinnert mich mit seinen luziden Erkenntnissen über den Islam an diesen weisen Mann. Der frühere Bundeskanzler schreibt vom Mond: "Der Islam ist keine politische Ideologie, sondern eine friedliche Religion. Das lehrt der Koran." Und als Beweis legt er eine falsche Spur: "Es waren keine islamischen Staaten , die die beiden Weltkriege des vergangenen Jahrhunderts verbrochen worden." Das mit den Weltkriegen hat ja auch niemand behauptet, aber was ist mit dem heiligen Krieg, der seit seiner Erfindung im siebten Jahrhundert die Hälfte der damals bekannten Welt unter sein Schwert brachte und erst tausend Jahre später von den Polen vor Wien 1683 gestoppt werden konnte? Lehrte das der Koran?
Tilman Nagel und Bassam Tibi, zwei der hervorragendsten Islamexperten unserer Zeit, forschten und lehrten in Schröders Nähe, in Göttingen. Sie hätten es ihm besser erklären können als ich: Der Islam ist Hingabe an den einen Gott. Er ist Glaube, Kultur, Weltanschauung und Politik. Seine Lehre kennt keine Trennung von Staat und Religion. Er ist unbestritten auch eine politische Ideologie, auch wenn Schröder das vom Tisch wischen will. Es gibt säkulare aufgeklärte Muslime, aber der Islam selbst kennt bisher keine Aufklärung, relativiert Menschenrechte unter den Vorgaben der Scharia, dem islamischen Recht, wie auch aus der Kairoer Erklärung der islamischen Staaten hervorgeht.
Was Schröder über den Minarettstreit schreibt, ist schlicht diskriminierend - für säkulare Muslime hier und zum Beispiel in der Türkei. Er beschreibt die Werte der Demokratie und Aufklärung ganz richtig als "universell", und gleichzeitig dürfe das nicht bedeuten, "kulturelle und religiöse Unterschiede beseitigen zu wollen." Ja, was denn? Es geht bei der Auseinandersetzung mit dem Islam doch gerade um die Grundfragen, um die Freiheit des Einzelnen, die religiös und kulturell zum Beispiel durch den Zwang zur Heirat eingeschränkt werden, und um die Freiheit von religiöser Bevormundung. Schröder legt zweierlei Maß an und relativiert.
Da sind die Europäer, die die Aufklärung für sich gepachtet haben, und auf der anderen Seite die Muslime, die noch nicht soweit sind, von denen man nicht verlangen kann, dass sie die Menschenrechte achten und zulassen mögen, dass man Kirchen in ihrem Land zulässt. Schröders Männerfreundschaft mit Erdogan und die Hoffnung auf Demokratie in allen Ehren, aber die Frauen in der Türkei werden unter der AKP-Regierung immer weiter gesellschaftlich an den Rand, also ins Haus gedrängt. Nur noch jede vierte Frau ist erwerbstätig. Vor Erdogan war es noch jede Dritte. Aber das scheint Schröder nicht so wichtig, bei dem die "seltenen Fälle von Zwangsehen" und das "Kopftuchverbot" angeblich für das schlechte Image der Muslime herhalten müssen. Den Alltag der Muslime scheint der "Zeit"-Autor nur aus den Nachrichten zu kennen.
Seine Haltung ist die eines Machtmenschen, der Probleme relativiert und Werte formuliert, wenn sie ins politische Kalkül passen. Diese Haltung hat nicht nur die Sozialdemokratie und die Sozialarbeit jahrzehntelang auch in der Integrationspolitik vor sich hergetragen. Die muslimischen Migranten, so wurde unterstellt, sind noch nicht soweit, wir können von ihnen nicht zuviel Eigenverantwortung verlangen.
Die Muslime haben ein Recht auf Moscheen und Minarette. Die Volksabstimmung in der Schweiz über ein Verbot war ein Bocksgesang, ein tragischer Entscheid. Kaum ein Schweizer bestreitet nämlich das Recht der Muslime, ihre Religion zu leben, und wohl jeder gesteht den Schweizern zu, zu entscheiden, wie sie miteinander leben wollen. Tragisch ist die Situation dadurch, dass auf legitime Weise über eine Sache entscheiden wurde, um die es gar nicht ging. Muslimorganisationen, die türkische Regierung und jetzt auch Schröder meinen, es sei über Religionsfreiheit abgestimmt worden, eine Minderheit werde diskriminiert. Solche Schweizkritiker üben sich im Fremdschämen für das Volk und Europa. Tatsächlich wollen sie nicht über den Islam diskutieren, sondern wie immer über Europas Schuld.
Auch in Deutschland stellen Islamvereine Anträge für den Bau von Moscheen, es sind 150 Moscheen mit und ohne Minarett in Planung oder Bau. Es sind meist Repliken trivialisierter osmanischer Sinan-Moscheen mit Kuppel und Minarett, ganz so wie sie zehntausendfach in Anatolien stehen, wahrlich keine "architektonischen Wunderwerke". Auch architektonisch findet eine Integration nicht statt. Nur in den wenigsten Fällen erfährt man etwas darüber, was in den Moscheen geschehen soll, wer sie finanziert. Meist werden nicht sakrale Räume, sondern Islamische Zentren geplant. Die muslimische Gemeinschaft hat mit einer zivilen Bürgergesellschaft Probleme. Ein offener Dialog über das ,"was" der Islam ist, findet nämlich selbst in der Islamkonferenz nicht statt, sondern nur darüber, "wie" eine Gruppe von Muslimen ihn leben will, zum Beispiel mit Moscheen und Kopftüchern, mit den Symbolen Halbmond und Schwert.
Der eigentliche "Hinterhof" ist die Abgrenzung gegenüber der offenen Zivilgesellschaft. Das Misstrauen der Schweizer gegenüber den Moscheevereinen rührt auch aus der Konspiration, die in den Moscheen gepflegt wird. Selbst die Schweizer Regierung weiß nicht, was in den Moscheen gepredigt wird. Von den Muslimen erfahren das die Schweizer sowenig wie die Deutschen. Aber läuft sicher auch unter Religionsfreiheit.
Dass der Islam ein "System" ist und nicht nur der Glaube an den einen Gott, will auch Schröder nicht verstehen, und wieder sind es die Europäer und ihre Medien, die sich ändern sollen, die die Muslime die Muslime mit "verändertem Blick" betrachten müssen. Mit dieser wieder nur an den Westen gerichteten Aufforderung fällt der Altkanzler uns säkularen Muslimen im Streit mit den Wächtern des Islam in den Rücken. Ich kenne mich nicht mit Gasleitungen aus, deshalb schreibe ich auch nicht darüber. Ich schreibe über den Islam und der ist, Gerhard Schröder möge es mir glauben, nicht das, was man im Schatten des Halbmondes sieht. Als anatolische Migrantin möchte ich mit dem Staatsmann, die Weisheit Nasreddins teilen: Der Hodscha setzte sich immer verkehrt herum auf sein Reittier, weil er nicht in dieselbe Richtung wie sein Esel gucken wollte.

Die Soziologin Necla Kelek veröffentlichte zuletzt das Buch "Bittersüße Heimat: Bericht aus dem Inneren der Türkei".

Text: F.A.Z., 11.12.2009

Die Muslime sind zu empfindlich

Die Muslime sind zu empfindlich

In Europa wird ein Maulkorb schneller gefertigt
als jedes Gegenargument.

Ein Gastkommentar des Politikwissenschaftlers und Historikers

HAMED ABDEL-SAMAD

1.12.2009 0:00 Uhr

Europas Auseinandersetzung mit dem Islam befindet sich noch im infantilen Zustand. Infantil sind ebenfalls die Anforderungen und Ambitionen vieler Euro-Muslime. Das jetzt häufig als überraschend bezeichnete Votum der Schweizer gegen den Bau von Minaretten kommt mir in keiner Weise überraschend vor. Es ist eine natürliche Folge des Auseinanderdriftens der politischen und der öffentlichen Meinung bezüglich des Islam in ganz Europa. Während weite Teile der europäischen Bevölkerung berechtigte Ängste vor dem Islam haben, sehen die meisten Politiker die jüngste abrahamitische Religion und deren Anhänger als Bestandteil Europas. Sie liefern ihrer Bevölkerung dafür aber keine schlagkräftigen Argumente.

Aus Angst oder aus politischem und wirtschaftlichem Kalkül wird eine Appeasementpolitik gegenüber dem Islam betrieben, während die Ängste der eigenen Bevölkerung aus der politischen Debatte ausgeblendet werden. Nur im Rahmen einer scheinheiligen Integrationsdebatte tauchen diese Bedenken verkleidet wieder auf. Jedem Politiker, der es wagt, sie offen zu thematisieren, wird sofort Populismus und Stimmungsmache vorgeworfen. Eine Anzeige der Grünen gegen den Betroffenen wegen Volksverhetzung lässt gewöhnlich nicht lange auf sich warten. Und so wird der Maulkorb schneller gefertigt als jedes Gegenargument. Ergebnis: Das Volk verhetzt sich selbst, und die Angst vor dem Islam schlägt in Ressentiments um.

Für Nietzsche entsteht ein Ressentiment aus dem subjektiven Gefühl, ständig ungerecht behandelt zu werden. Und so sieht er die Psychologie des Ressentiments als Selbstvergiftung durch eine unvollzogene, gehemmte Rache. Rachegedanken, die nicht ausgeführt werden, seien laut Nietzsche wie ein Fieberanfall, den man nie loswird. Diese Metapher erklärt sowohl die antieuropäischen Ressentiments seitens der Muslime als auch antiislamische Ressentiments seitens der Europäer. Beide sind Ergebnis eines jahrhundertealten Fieberanfalls, der sich durch Misstrauen, Unehrlichkeit und unvollzogene Wutausbrüche nährt.

Vor acht Jahren entschied sich ein wütender Moslem, seinen Rachegelüsten freien Lauf zu lassen und jagte die Twin Towers von New York in die Luft. Er hat den Ton angegeben und seitdem tanzen wir alle nach seiner Pfeife. Die dänische Zeitung „Jyllands Posten“ antwortete vier Jahre später und platzierte eine Bombe im Turban des Propheten. Aufgebrachte Moslems gingen auf die Straße und bewarfen westliche Botschaften mit Molotowcocktails, um den Vorwurf des Terrorismus von ihrem Propheten abzuwenden. Kurz danach warf der Papst in seiner Regensburger Rede dem Islam vor, unvernünftig und gewalttätig zu sein. Wiederum gingen Muslime, unvernünftig und gewalttätig, auf die Straße, um auch diesen Vorwurf zu entkräften.

„Jyllands Posten“ brach mit den Mohammed-Karikaturen ein Tabu und so verlor das Land seine Jungfräulichkeit. Nun scheint auch die Schweiz ihre Unschuld verloren zu haben. Dafür bin ich den beiden Ländern sehr dankbar. Diese beiden Vorgänge haben keine neue Realität geschaffen, sondern die Gemütslage beider Seiten deutlicher gemacht. Europa hat Angst vor dem Islam, und Moslems wissen nicht, wie sie darauf reagieren können. Die Maulkörbe, die die Muslime den Islamkritikern zu verpassen versuchten, bewirkten genau das Gegenteil. Die islamische Überempfindlichkeit gegenüber Kritik führte zur Entstehung einer verkrampften Streitkultur, wo deutliche Meinungen unerwünscht waren.

Nach dem 11. September begnügten sich die islamischen Gemeinschaften in Europa mit Lippenbekenntnissen zu der Demokratie und leisteten kaum Beitrag zur Aufklärung. Als wäre nichts passiert, forcierten sie den Bau von repräsentativen Moscheen weiter, ohne die örtliche Bevölkerung dafür reichlich zu sensibilisieren. Oft gingen sie mit der Brechstange in die Debatte und gingen auf die Ängste und Bedenken ihrer Nachbar nicht ein. Statt sich der Debatte zu stellen, sind die meisten Muslime in Europa mit sich selbst beschäftigt. Ihre unreflektierte Verteidigung des Islam und ihre nur zögerliche Distanzierung vom Terrorismus ließen die Angst und das Misstrauen der Europäer ihnen gegenüber wuchern.

Dänemark und die Schweiz haben ihre Jungfräulichkeit verloren, und das ist gut so. Die kleinen Staaten haben angefangen und bald werden die großen auch folgen. Auch wenn es vielen nicht passt, finde ich es besser, wenn die Menschen laut und deutlich sagen, wie sie denken und was sie empfinden. Erst dann kann man ihnen antworten.

Ich hoffe, Moslems in der Schweiz und überall auf der Welt werden dieses Mal anders reagieren und das Votum der Schweizer als Anlass für eine differenzierte Debatte ohne große Emotionen sehen. Ich hoffe ebenfalls, dass Schweizer und Europäer erkennen werden, dass der Baustopp von Minaretten oder Moscheen kein Beitrag zur Abwehr gegen den fundamentalistischen Islam sein kann. Denn wenn Ali mich mit einem Messer bedroht, hilft es überhaupt nicht, wenn ich seinem Kind den Spielball wegnehme!

Der Autor ist Politikwissenschaftler und Historiker an der Universität München und Autor des Buches „Mein Abschied vom Himmel. Aus dem Leben eines Muslims in Deutschland“ (Fackelträger).

(Erschienen im gedruckten Tagesspiegel vom 01.12.2009)

Makkers, laten we het oneens blijven

.

DE MORGEN

Yves Desmet antwoordt Paul Goossens, Etienne Vermeersch
 en anderen in het islamdebat

Makkers, laten we het oneens blijven

Yves Desmet is politiek commentator van deze krant.

Na zijn essay "Makkers, staakt uw wild geraas" (DM 14/11), waarin hij de islamcritici en de progressieve goegemeente vroeg om het islamdebat iets zindelijker en constructiever te voeren, kreeg Yves Desmet lik op stuk van de twee kanten. Zelfs met een aantal zinnige argumenten, vindt hij zelf.

Wanneer je de twee tegenpolen in een debat aanpakt, krijg je het van alle kanten terug, en dat is maar goed ook. Alleen die botsing van ideeën kan uiteindelijk tot een begin van overeenstemming leiden. Op voorwaarde dat iedereen tenminste zijn verantwoordelijkheid opneemt en durft te erkennen dat hij mogelijk wel eens in de fout gaat. Dat lukt aan beide kanten moeilijk, en liever houdt men een competitie in slachtofferschap.

Zo klaagt Paul Goossens dat het belang en de invloed van links in het migrantendebat "compleet overschat, en die van de islamofoben onderschat" worden, en dat het "migratiedebat volledig gekaapt is door de islamcritici, de curatoren van het groot museum van elitaire angsten en bekrompenheid." (DM 17/11) Daarmee doet hij zichzelf, en de hele linkerzijde, groot onrecht aan, want zij hebben het debat wel degelijk jarenlang beheerst en gestuurd. Vanuit een terechte en zelfs lovenswaardige bekommernis voor de zwakkeren van de samenleving, vanuit een even terechte en juiste strijd tegen racisme en onverdraagzaamheid. Maar wat daarbij tegelijk ontwikkeld werd, was een blinde vlek voor een aantal fenomenen die de migratie ook veroorzaakt heeft: de vervreemding en angst voor het vreemde, de reële problematiek van achterstelling die heeft geleid tot criminaliteit en onaangepast sociaal gedrag, maar ook de culturele verschillen die soms, niet altijd, wel degelijk in conflict staan met een aantal grondwaarden van deze samenleving. We hadden dat nochtans kunnen weten. Al in 1984, vijfentwintig (!) jaar geleden, schreef Gerard van Westerloo, een onbesproken progressieve journalist, in Vrij Nederland een reportage over lijn 16, een tramlijn die het toen al steeds multiculturelere Amsterdam doorkruiste. Daar hadden de trambestuurders op zich niet eens zoveel problemen mee. Waar ze wel problemen mee hadden, was dat er, wanneer ze met een mes bedreigd werden door jonge Surinamers tijdens hun dienst en daar hun beklag over maakten bij de vervoersmaatschappij, als antwoord een cursus werd gegeven om hen te leren waar Paramaribo lag en hoe ze met cultuurverschillen moesten omgaan. Terwijl die bestuurders eigenlijk alleen wilden dat het messengetrek zou ophouden. Van Westerloo werd na die reportage net niet als een halve racist weggehoond door de Amsterdamse grachtengordel. Tien jaar later stemden die trambestuurders op Pim Fortuyn, vandaag waarschijnlijk op Geert Wilders.

Paul Goossens, de vrijwel voltallige linkerzijde en trouwens ook bovengetekende, hebben die blinde vlek jarenlang gekoesterd en zo toegestaan dat het migratiedebat inderdaad door anderen gekaapt is. In plaats van dan in het fout gebleken grote gelijk te blijven steken is het misschien aangewezen om het debat terug te claimen, en om naast de terechte en juiste stelling dat de islam en de migratie onverbrekelijk met Vlaanderen gelinkt zullen blijven, te erkennen dat die nieuwe realiteit ook een aantal nieuwe problemen schept. Het minimaliseren of negeren van die problemen geeft alleen het debat weg aan hen die de feiten wel correct benoemen, maar er jammer genoeg alleen onzinnige oplossingen voor kunnen bedenken.

Ook Benno Barnard koestert het slachtofferschap, smeekt om hem niet langer als een "onmens" te behandelen. Dat woord stond bij mijn weten niet in mijn stuk, en ik denk dat evenmin, net zomin als ik Barnard het recht ontzeg om aan islamkritiek te doen. Alleen heb ik ook het recht om kritiek te leveren op zijn kritiek, zonder daarom meteen als een naïeveling bestempeld te worden.

Natuurlijk heeft Etienne Vermeersch gelijk wanneer hij het zorgwekkend vindt dat de Organisatie van Islamitische Landen de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens al in 1980 ondergeschikt verklaarde aan de sharia. Net zo zorgwekkend trouwens als Philip Dewinter, die het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens ondergeschikt verklaarde aan het principe "Eigen volk eerst", of als het Vaticaan, dat zijn gelovigen een bepaalde seksuele moraal meent te moeten opdringen. Alleen, net zoals de meeste katholieken zich daar weinig van aantrekken, zie ik in mijn stad Mechelen, die nochtans een van de grootste concentraties migranten(kinderen) van Marokkaanse oorsprong van het land heeft, nooit betogingen rondstappen die de invoering van de sharia eisen.

De weinige moslimfundamentalisten in dit land die hun ideologie in de praktijk wilden brengen, zijn inmiddels opgepakt door de gerechtelijke politie en zitten in de gevangenis. En terecht. Voor het overige is de radicaalste moslim in Vlaanderen een Antwerpse imam die pleit voor de oprichting van moslimscholen. Een rotslecht idee, maar hij kleurt wel perfect binnen de lijntjes van de vrijheid van meningsuiting en van onderwijs, verankerd als een grondwaarde van onze samenleving in de constitutie. Mag ik dan de zogezegd zekere ondergang van het Avondland een beetje relativeren? Maar ik beloof plechtig dat wanneer dat ooit een echte bedreiging wordt, deze krant op de barricaden zal staan om de verworvenheden van de verlichting en de democratie te verdedigen tegen een oprukkend godsdienstfanatisme.

Beste Paul, beste Benno

Ons islamdebat leefde in Mechelen overigens iets minder dan een incident dat de afgelopen week wel hét gespreksonderwerp was. Daar had een veertienjarige nieuwe Belg zijn derde Ford Fiesta gestolen, er was een wilde achtervolging door het drukke stadscentrum ontstaan waarbij hij net geen tienjarige fietster van de sokken reed, en uiteindelijk crashte hij tegen een paar geparkeerde wagens, waarop hij ingerekend werd door de politie. Hij had al een paar keer huisarrest gekregen voor eerdere inbraken en handtasdiefstallen. Ik denk niet, beste Paul, dat zijn gedrag een wat creatieve invulling van het verkeersreglement was, of te verklaren valt uit een gerechtvaardigd verzet tegen maatschappelijke achterstelling en racisme, noch uit het gegeven dat zijn stem niet genoeg weerklank krijgt in het maatschappelijke debat. Ik denk niet, beste Benno, dat hij gedreven werd door een diep islamitische overtuiging, of dat hij zijn hoogst individuele invulling gaf aan de jihad.

Misschien kunnen we eens met zijn allen nadenken over wat je aan dit soort situaties doet, in plaats van ons te begraven in het grote gelijk van een mooie polemiek over elkaars ideologieën.